موانع ژئوپلیتیکی در سالهای اخیر روند جهانیشدن را کند کردهاند؛ گویی جهان که زمانی رؤیای دهکده جهانی داشت، حالا هر محلهاش دیواری تازه میکشد و کسی هم عجلهای برای برداشتن آن ندارد. رقابت میان قدرتهای بزرگ، بهویژه آمریکا و چین، نظام تجارت جهانی را دوپاره و زنجیرههای تأمین را بیثبات کرده است. همزمان، بحرانهای منطقهای، جنگها و دغدغههای فزاینده امنیت ملی، کشورها را به سمت سیاستهای حمایتی، کنترل سرمایهگذاری خارجی و کاهش وابستگی متقابل سوق میدهد؛ روندی که اعتماد میان دولتها را کاهش داده و فضا را برای همکاری اقتصادی تنگتر میکند.
در حوزه فناوری نیز رقابت بر سر حوزههای حساسی مانند نیمهرساناها و هوش مصنوعی شدت گرفته و بلوکبندیهای جدید سیاسی و تکنولوژیک را تقویت کرده است. این شرایط جریان آزاد دانش، کالا و سرمایه را محدود میسازد و کشورهای کوچکتر را در موقعیتی دشوار قرار میدهد که ناچار به انتخاب میان قطبهای رقیب شوند. در نتیجه، جهانیشدن وارد مرحلهای شکننده شده که پایداری آن به مدیریت تنشهای سیاسی و تقویت همکاریهای بینالمللی وابسته است.
